Bağımsız Denetim

GENEL BİLGİ

Küreselleşen dünyada parasal hareketlerdeki artış, anlaşılabilir, karşılaştırılabilir ve şeffaf finansal tablo sunum ihtiyacını beraberinde getirmiştir. Bu nedenle ortak raporlama çerçevesiyle sunulan raporlar ile karar alıcılar daha doğru karşılaştırma yapabilmektedir.

 

  • Bağımsız denetim nedir?

Denetim bir güvence hizmetidir. Bilginin kalitesini arttırmak için yapılır. Denetim faaliyeti ülkemizde KGK tarafından yetkilendirilen bağımsız profesyonel hizmet sağlayıcıları tarafından yapılır. Bağımsız denetim, iç denetimin risk değerlendirmesidir. Yönetim kurulunun kontrolünün kalitesine ilişkin bir görüş içerir. Risk yönetilmesi gereken bir süreçtir. Bu sürecin gözden geçirilmesi ise denetimin konusudur.

 

  • Bağımsız denetim hangi firmalar için zorunlu tutulmuştur?

Türk Ticaret Kanunu kapsamında denetime tabi tutulacak firma hadleri Bakanlar Kurulu kararı ile belirlenmektedir. 26.05.2018 tarih ve 30432 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 2018/11597 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile 2018 yılında bağımsız denetime tabi olma kriterleri yeniden belirlenmiştir.

“Döviz Pozisyonunu Etkileyen İşlemlerin Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Tarafından İzlenmesine İlişkin Usul Ve Esaslar Hakkında Yönetmelik” uyarınca yurt içinden ve yurt dışından sağlanan yabancı para nakdi krediler ile dövize endeksli kredilerinin toplamı ilgili hesap döneminin son iş günü itibarıyla 15 milyon ABD doları ve üstünde olan firmalar bağımsız denetim kapsamına alınmıştır.

  • Bağımsız denetim yaptırmamanın sonucu nedir?

Bağımsız denetim yaptırmak zorunda olanların yönetim kurulları bunu yaptırmamaları durumunda bu şirketlerin mali tabloları düzenlememiş hükmündedir. Nihayetinde Şirketin finansal tablolara dayanarak yaptığı bütün işlemler yok hükmündedir. Örneğin kar dağıtamaz, sermaye artış ve azalışı yapılamaz, konkordato ilan edemez. Bundan dolayı şirketin uğrayacağı zarar ve kayıplardan yönetim kurulu sorumlu olur.

  • Bağımsız denetim hizmetleri nasıl ücretlendirilir?

Kamu Gözetim Kurumu bağımsız denetim ücretlerine ilişkin bir tarife yayınlamamakla birlikte konu hakkında her yıl çıkarılan S.M.M.M. ve Y.M.M. asgari ücret tarifesinde belirlenen saatlik ücretler baz alınarak denetim çalışmasının kapsamına ve işin niteliğine göre belirlenmektedir.

  • Bağımsız denetçi ile sözleşmeyi ne zaman imzalamak gerekir?

TTK 391.1’de denetçinin genel kurulca seçimi, “her hâlde görevini yerine getireceği faaliyet dönemi bitmeden seçilmesi şarttır” emredici nitelikte hükmüne göre yapılır. İlgili dönemin sözleşmesi içinde bulunulan faaliyet dönemi bitmeden imzalanmalıdır.

6- Bağımsız Denetimin Faydaları Nelerdir?

Bağımsız denetimin, denetimi yapılan firmaya yararlarını aşağıdaki gibi sıralayabiliriz;

  • Şirketin finansal tablolarına uluslararası geçerlilik kazandırır ve uluslararası piyasalarda fon sağlanmasına ve ticari ilişkiler kurulmasına imkân tanır.
  • İşletme faaliyetlerinin yasal düzenlemelere uyguluğunu araştırır, uygunsuzluk varsa şirketin düzeltmesine imkân tanır.
  • İşletme yönetimi ve işletme çalışanlarının sahtekarlık yapma eğilimlerinin kısılmasına yardımcı olur.
  • Denetlenmiş finansal tablolar işletme yöneticilerinin alacağı kararlara ışık tutar. Yönetime doğru bilgi akışı sağlar. Yönetime mali tablolarla ilgili olarak tahmin ve analiz yapmasında, geleceğe ait sağlıklı kararlar almasında yardımcı olur.
  • İşletme yönetimi ve çalışanlarının yaptıkları faaliyetlere yardımcı olarak, bu faaliyetlerin etkinliğini arttırır.
  • İç Kontrol Sisteminin etkinliğinin artmasını motive eder.
  • Muhasebe kayıtlarında hatalı işlemlerin azalmasına yardımcı olur.
  • İşletme kayıt ve belgelerine dayalı olarak düzenlenen finansal tabloların gerçeği yansıtıp yansıtmadığını saptar. Bunun sonucunda finansal tablolara olan güven düzeyi artar.

DENETÇİ SEÇİLMEMESİNDEN DOĞACAK ZARARLARDAN YÖNETİM KURULU SORUMLU OLUR

Seçilen denetçinin bağımsız denetime tabi şirketlere ait internet siteleri üzerinden duyurulmaması durumunda Türk Ticaret Kanunun 562. maddesinin 12. bendi gereği, madde 1524 ‘te öngörülen internet sitesini oluşturmayan şirketlerin yönetim organı üyeleri, yüz günden üçyüz güne kadar adli para cezasıyla ve aynı madde uyarınca internet sitesine konulması gereken içeriği usulüne uygun bir şekilde koymayan bu fıkrada sayılan failler yüz güne kadar adli para cezasıyla cezalandırılır. (Para cezası günlük 20 TL -50 TL‘dir (TCK Md. 52/1-2)).

HAKKIMIZDA

Şirketimiz Kamu Gözetimi Kurumu (KGK) tarafından bağımsız denetim yetki belgesini haiz bir şirkettir. Yetkili kuruluş sicili için tıklayınız.

Bağımsız denetim hizmetlerimiz, karşılanması zorunlu yasal gerekliliklerin ötesinde, müşterilerimizin ihtiyaçları doğrultusunda kalite ve verimliliği artırmayı hedeflemektedir. Denetim çalışmalarımız Uluslararası Denetim Standartları referans alınarak gerçekleştirilmektedir. Doğru denetim ekiplerinin kurulması, kurumumuza özel ve verimliliği kanıtlanmış denetim metodolojisinin uygulanması, gelişmiş denetim bilgi, araç ve tekniklerinin kullanılması ile müşterilerimizin gereksinimlerinin anlaşılması “kaliteli denetim hizmeti” anlayışımızın temelini oluşturmaktadır.

Bağımsız denetim hizmetlerimiz sonucu olan raporlar, Türkçe veya İngilizce olarak düzenlenerek talep sahiplerine sunulmaktadır.

Merkezi İstanbul’da bulunan Kardem Bağımsız Denetim’in, Ankara temsilciliği bulunmaktadır.

 

ULUSLARARASI GEÇERLİLİK

Ülkemizdeki kamu gözetimi, kalite güvence, inceleme ve yaptırım sistemlerine AB tarafından eşdeğerlik verilmesi için başlatılan Avrupa Komisyonu değerlendirme süreci, Avrupa Komisyonunun 25 Temmuz 2016 tarih, (EU) 2016/1223 sayılı Uygulama Kararının alınmasıyla başarıyla sonuçlanmıştır.

Bilindiği üzere, Yıllık Mali Tabloların ve Konsolide Mali Tabloların Bağımsız Denetimine ilişkin 2006/43/EC sayılı Avrupa Parlamentosu ve Konsey Direktifinin (Direktif) 45’inci maddesinde; AB dışında kurulmuş ancak devredilebilir menkul kıymetleri AB üyesi ülkelerin düzenlenmiş piyasalarında işlem gören işletmelere ilişkin yıllık veya konsolide mali tabloları ile ilgili denetim raporları sağlayan tüm denetçilerin ve denetim kuruluşlarının ilgili AB üyesi ülkeye kayıt yaptırmaları gerekmektedir. Ayrıca, AB içinde düzenlenmiş bir piyasada işlem gören işletmelerin denetçilerin ve denetim kuruluşlarının işlem görülen AB üyesi ülkenin kamu gözetimi, kalite güvence, soruşturma ve yaptırım sistemine tabi olması gereklidir.

Avrupa Komisyonu tarafından bağımsız denetçilere ve denetim kuruluşlarına yönelik Ülkemizdeki kamu gözetimi, kalite güvence, inceleme ve yaptırım sistemleri, Direktifin ilgili maddeleri olan 29, 30 ve 32’nci maddelerine göre değerlendirilmeye tabi tutulmuştur. Yapılan değerlendirme sonucunda, Ülkemizdeki kamu gözetimi, kalite güvence, inceleme ve yaptırım sistemlerinin söz konusu Direktifin ilgili hükümlerini karşıladığı belirlenmiş olup, 1 Ağustos 2016 tarihinden itibaren Ülkemizdeki kamu gözetimi sistemine eşdeğerlik verilmesi için (EU)2016/1223 sayılı Uygulama Kararı alınmıştır.

Söz konusu Uygulama Kararıyla; Bazı Üçüncü Ülkelerdeki Denetçiler ve Denetim Kuruluşları Üzerindeki Kamu Gözetimi, Kalite Güvence, İnceleme ve Yaptırım Sistemlerinin Eşdeğerliği ve Bazı Üçüncü Ülkelerdeki Denetçiler ve Denetim Kuruluşlarının Avrupa Birliğindeki Denetim Faaliyetleri için Geçiş Dönemine ilişkin 2011/30/EU sayılı Karar değiştirilerek, Ülkemizdeki kamu gözetimi, kalite güvence, inceleme ve yaptırım sistemlerinin AB üyesi ülkelerdeki sistemlerle eşdeğer olduğu kabul edilmiştir.

 

KALİTE KONTROL VE GÜVENCE SİSTEMİMİZ

Bünyemizde yer alan Kalite Kontrol ve Güvence Sistemimiz sayesinde bağımsız denetimde gerekli kaliteyi ve güveni sağlamak amacıyla sunduğumuz hizmetlerin belirlenen standart ve ilkelere uygun olarak yapılıp yapılmadığı sürekli olarak izlenmekte ve izleme sonuçlarına göre geliştirilmektedir.

DENETİM TÜRLERİ

Denetimde konuyu teşhis eden kişiler, bir cerrah gibi kendi alanında uzman olmalıdır. Ekonomik varlıkların teşhis edilmesinde denetim operasyonel açıdan, uygunluk açısından ve mali tabloların denetimi olmak üzere üç tür olarak ayrıştırılabilir .

  • Mali Tablolar Denetimi: İşletmenin finansal tablolarının genel kabul görmüş muhasebe ilkeleri ile uyumlu olarak hazırlanan uluslararası muhasebe standartlarına uygun hazırlanıp hazırlanmadığını inceler .
  • Uygunluk Denetimi: İşletmenin mali işlem ve faaliyetlerinin bir üst otorite tarafından koyulan kurallara, prosedürlere uygun yapılma durumunu inceler. Banka faaliyetlerinin, kendisini denetleyen kurumların koydukları kural ve prosedürlere uyulmasının denetlenmesi bu denetim faaliyetinin konusudur.
  • Operasyonel Denetim: İşletmenin faaliyetlerinin belirlenen amaçlara, hedeflere ulaşma başarısını (etkinliğini) ve gerçekleştirdiği performansını (verimliliği) değerlendirir.

 

HİZMETLERİMİZ

  • Şirketimiz bağımsız denetime tabi işletmelerin mali tablolarında yer alan bilgilerin, TMS/TFRS ve BOBİ FRS’ye uygun olarak doğru ve dürüst bir şekilde sunulup sunulmadıklarını belirlemek ve hatadan kaynaklanan yanlışlıkların düzeltilmesi için işletme yönetimine yardımcı olmak ve finansal tablo kullanıcılarına işletme verilerine yönelik mâkul ya da kısıtlı güvence sağlamak amacıyla denetim yapmaktadır,
  • İlgili Hizmet Standardı (İHS) 4410 Finansal Bilgileri Derleme İşi kapsamında finansal raporların oluşturulması,
  • C. Merkez Bankası Mevzuatı uyarınca banka bakiyelerinin denetimlerinin yapılması,
  • 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun 7101 sayılı Kanun ile değişik 286’ncı maddesinin (e) bendi gereğince konkordato talebine eklenecek olan Finansal Analiz Raporları ile dayanaklarının hazırlanması,
  • 4400 numaralı “Finansal Bilgilerle İlgili Üzerinde Mutabık Kalınan Prosedürlere İlişkin Uluslararası Hizmet Standardı kapsamına uygun inceleme hizmetleri,
  • Türk Lirası mali tabloların Uluslararası Finansal Raporlama Standartlarına uygun olarak yabancı para birimine çevrilmesi,
  • İç kontrol sistemlerinin kurulması veya mevcut sistemin gözden geçirilmesine yönelik çalışmaların gerçekleştirilmesi ve hazırlanan raporlar kapsamında sistem işlerliğinin sürekli denetime tabi tutulması,
  • Risk tespiti ve değerlendirmelerine ilişkin analiz ile işletmenin normal faaliyet süreci boyunca karşılaşabileceği risklerin minimize edilmesi,
  • Firma değerleme raporlarının hazırlanması,
  • Verimlilik ölçüm ve analizinin yapılması,
  • Karlılık ve verimlilik analizleri tüm ekonomik düzeylerde karar almaya yardımcı olmak,
  • Stok Yönetimi Çalışmaları,
  • Suistimal ve Hata İnceleme, Önleme ve Hukuki Destek
  • Holding ve gruplar için konsolide mali tabloların hazırlanarak raporlanması,
  • Yabancı sermayeli şirketlerin ana ortaklığa yollayacakları aylık ve/veya yıllık raporlarının hazırlanması,
  • Devir, birleşme ve bölünme halinde verilen özel denetim hizmetleri,
  • Reorganizasyon (yeniden yapılandırma) çalışmaları,
  • Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkındaki Mevzuat ile ilgili danışmanlık,
  • Şirketlerin faaliyetlerine özgü finansal durumlarının dikkate alınarak öngörü modellerinin oluşturulmasında teknik destek ve danışmanlık,
  • Alıcı ve satıcı Durum Tespiti (Due Diligence) çalışmaları,
  • Hedef şirket araştırması, sektör analizi vergisel ve finansal durum tespiti,
  • Yatırımcıların ve düzenleyici kurumların talepleri doğrultusunda şirket değerlemeleri.

SÜRECİMİZ

Bir işletmenin finansal durumunu ve faaliyet sonuçlarını gerçeğe uygun bir biçimde gösterip göstermediği konusunda bağımsız denetçinin görüş bildirmesini sağlamak üzere yapılan denetim sürecimiz, üzerinde titizlikle çalışılan şu adımlardan oluşmaktadır:

Planlama adımında, yapılmakta olan işletme ve finansal durum analizi, müşterimizin işletme ve finansal raporlama gereksinimlerinin tam anlamıyla belirlenmesine yardımcı olmaktır. Elde edilen sonuçlardan yola çıkarak yıllık raporda önemli ve yanlış beyanlara neden olabilecek riskler tanımlanır, denetim stratejisi ve önemli muhasebe konuları belirlenir. Buna bağlı olarak denetim planları oluşturulur.

Kontrol Değerlemesi adımında, müşterinin iç denetim sistemi analiz edilerek muhasebe ve raporlama faaliyetleri hakkında bilgiler elde edilir. Bu adımda, planlama sırasında belirlenen anahtar süreçler ve bu süreçlerde seçilen kontrollerin tasarım ve uygulamaları değerlendirilir. Aynı zamanda seçilen kontrollerin faaliyetsel etkinliği test edilir ve buna bağlı olarak kontrol riski ve bulgu riski değerlendirilir.

Detay Testler, denetlenen şirketin finansal tablo kalemleri ve bu kalemlere etki edebilecek tüm olguların; fiziki inceleme, bilgi toplama ve inceleme, yeniden hesaplama, doğrulama, analitik inceleme gibi denetim teknikleri ile denetlendiği adımdır.

Tamamlama ve Raporlama süreci bağımsız denetim görüşü için elde edilen kanıtların değerlendirilmesi sonucunda mali tablo ve dipnotlarının genel anlamda incelendiği ve bağımsız denetçinin görüşünü oluşturduğu adımdır. Finansal tabloların bağımsız denetiminin başlıca amacı, finansal tabloların finansal raporlama standartları doğrultusunda bir işletmenin finansal durumu ve faaliyet sonuçlarını, tüm önemli yönleriyle gerçeğe uygun ve doğru bir biçimde gösterip göstermediği konusunda bağımsız denetçinin görüş bildirmesini sağlamaktır. Bağımsız denetçinin görüşü, finansal tabloların güvenilirlik derecesini yükseltmektedir. Fakat bu görüş işletmenin gelecekteki durumu hakkında ve işletme yönetiminin işletmenin faaliyetlerini etkin ve verimli bir biçimde yönettiğine dair bilgi sağladığı şeklinde değerlendirilmemelidir.

 

TEKNİKLERİMİZ

Bağımsız denetçi, görüşüne esas olan sonuçlara ulaşabilmek ve yeterli bağımsız denetim kanıtı toplayabilmek için çeşitli bağımsız denetim tekniklerinden yararlanır.

  1. a) Fiziki inceleme tekniği: Kalemlerin varlığını onaylamak için kullanılır. Örneğin; stokların mevcudiyeti, maaş alan personelin mevcudiyeti, işletme faaliyetleri.
  2. b) Doğrulama tekniği: Doğrulama, sunulan bilgilerin veya var olan şartların dolaysız olarak üçüncü kişilerden teyit edilme sürecidir. Denetlenen işletmenin alacakları, borçları ve banka mevduatları ile ilgili olarak doğrulama işlemine başvurulur.
  3. c) Yeniden hesaplama tekniği: Yeniden hesaplama, belge ve kayıtların matematiksel olarak doğru olduğunun kontrol edilmesini ifade eder. Yeniden hesaplama tekniği faiz tahakkukları gibi çeşitli tahakkuklar, belirli muhasebe kayıtlarının özetleri ve müşteri tarafından yapılan hesaplamaların denetimi için uygun bir yöntemdir.
  4. d) Belge inceleme tekniği: Belge inceleme, kâğıt ortamında, elektronik ortamda veya diğer ortamlarda tutulan, iç veya dış kaynaklı kayıt ve belgelerin incelenmesini ifade eder. Fatura, makbuz, sözleşme veya iptal edilen çekler gibi belgeler incelenirken belge inceleme tekniği uygun bir yöntemdir.
  5. e) Bilgi toplama (soruşturma) tekniği: Bilgi toplama, işletme içinde veya işletme dışında, finansal veya finansal olmayan bilgilerin, bilgili kişilerden elde edilmesini ifade eder ve yaygın olarak kullanılan bir tekniktir. Diğer teknikler ile desteklenen soruşturma tekniği eğer sorular en doğru bilgiye sahip insana sorulursa çok daha fazla ikna edici denetim kanıtı sağlar.
  6. f) Analitik inceleme tekniği: Analitik inceleme teknikleri, finansal ve finansal olmayan verilerin kendi içindeki ve aralarındaki rasyonel ilişkilere dayanarak finansal bilgilerin değerlendirilmesini ifade eder. Bu denetim işlemi karşılaştırmalar, oran analizleri, karşılıklı hesaplar arasında ilişki kurma gibi işlemlerden oluşur.

 


Kısa Bilgiler
Denetim standartları ilk kez 1947 yılında bir meslek örgütü olan Amerika Yetkili Kamu Muhasebecileri Enstitüsü (AICPA) tarafından oluşturulmuştur.  Günümüzde ise Uluslararası Denetim Standartları adı ile Uluslararası Muhasebeciler Federasyonu (IFAC) tarafından yayınlanmaktadır.